- Details
-
Category: 3. Sống & Chia Sẻ Lời Chúa
Một ngày nóng bức tháng bảy năm 1969 trên boong tàu một chiếc hàng không mẫu hạm ở Thái Bình Dương, các thuỷ thủ đang đưa ống dòm tìm kiếm trong vùng bầu trời phía trên chíêc mẫu hạm. Bỗng nhiên họ kêu lên. Có ba chiếc dù màu cam và trắng nở xoè ra trên bầu trời xanh thẳm, đong đưa phía dưới là vật giống như một trái banh. Ðó chính là đầu chiếc phi thuyền Apollo 11. Vài phút sau, chiếc phi thuyền đâm sâu vào dòng nước ấm áp của Thái Bình Dương. Nước biển tung toé lên đánh dấu sự kết thúc thành công của chuyến du hành mang ba người lên mặt trăng.
Khi các phi hành gia mỉm cười trồi lên từ chiếc phi thuyền nhỏ, Tổng Thống Nixon nhảy tung tăng trên boong chiếc mẫu hạm. Ông đã bay nửa vòng trái đất đến đây để chứng kiến giây phút làm nên lịch sử này. Tổng thống nói rằng vệt nước tung toé của chiếc phi thuyền đã đánh dấu sự kết thúc tuần lễ vĩ đại nhất trong lịch sử nhân loại kể từ cuộc tạo dựng.
Trong những tháng đầy phấn khích sau đó, ba phi hành gia đã thực hiện chuyến du lịch thiện chí vòng quanh thế giới. Họ đã thăm viếng 23 quốc gia trong vòng 45 ngày. Phi hành gia Ed Aldrin nói rằng: “Một trong những thời gian phấn khích nhất” của chuyến đi là cuộc thăm viếng Vatican. Các phi hành gia đặc bịêt xúc động khi nhận được những quà tặng khác thường của Ðức Giáo Hoàng Phaolô VI. Ed Aldrin viết trong quyển sách của mình tựa đề: Return to Earth (trở lại trái đất) như sau:
“Ðức Thánh Cha mở lớp vải gói ba bức tượng ba nhà đạo sĩ làm bằng sứ tuyệt đẹp. Người nói rằng ba vị đạo sĩ đã đến được với Chúa Giêsu Hài Ðồng là nhờ nhìn lên những vì sao, còn chúng tôi đã đạt đến đích của mình cũng là nhờ nhìn xem các vị sao như vậy”.
Khi chiêm ngắm các bức tượng bằng sứ tượng trưng cho ba nhà thông thái, ba phi hành gia liền nghĩ ngay đến câu chuyện họ đọc được trong bài Phúc âm hôm nay. Và chắc chắn, giống như chúng ta, họ cũng suy nghĩ về ý nghĩa sâu xa hơn ẩn giấu trong câu chuyện này.
Dĩ nhiên tất cả các học sinh đều biết được ý nghĩa câu chuyện này rồi. Ðây là việc Chúa Giêsu tự biểu lộ mình ra cho dân ngoại. Cho thế giới ngoài Do Thái Giáo. Chính vì thế, chúng ta gọi lễ này là lễ “Hiển Linh” (Epiphany). Từ ngữ Hiển Linh có nghĩa là “Thiên Chúa biểu lộ ra”.
Bởi vì Hiển Linh mừng kính việc Chúa Giêsu tự biểu lộ mình cho thế giới dân ngoại, nên một số quốc gia mừng lễ này còn trọng thể hơn lễ Giáng Sinh. Thực thế, Lễ Hiển Linh là lễ Giáng Sinh dành cho dân ngoại.
Ba nhà thông thái hay ba chiêm tinh gia từ phương Ðông đến ấy đã nhìn Chúa Giêsu thế nào? Họ nghĩ gì về Hài Nhi được hạ sinh trong trường hợp đặc biệt như thế?
Thánh Mathêu hình như cũng mang trong tâm trí câu hỏi khi người liệt kê những tặng vật mà các vị thông thái này dâng lên Chúa Giêsu. Thánh Matthêu viết: “Khi bước vào nhà và nhìn thấy hài nhi cùng Ðức Maria Mẹ Người, họ liền quỳ gối xuống tôn thờ Hài Nhi đoạn mang các tặng vật ra gồm vàng, nhũ hương và mộc dược dâng lên Người”.
Người xưa thường coi vàng là vua của mọi thứ kim loại. Vì thế, vàng là tặng vật lý tưởng cho một vị vua. Vì thế các Kitô hữu cắt nghĩa tặng vật vàng tượng trưng cho vương quyền của Chúa Giêsu. Về vương quyền của Chúa Giêsu, Thánh Phaolô có viết trong thư gởi tín hữu Ephêsô như sau: “Chúa Cha đã Phục Sinh Ðức Kitô từ cõi chết và đặt Ðức Kitô bên hữu Người trên Thiên Quốc. Ðức Kitô cai trị trên vạn vật… Thiên Chúa đã đặt mọi sự dưới chân Ðức Kitô”. (Ep 1: 20- 22)
Từ đó, chúng ta đề cập đến tặng vật thứ hai là nhũ hương. Người xưa thường dùng nhũ hương trong việc thờ phụng. Hương và khói bay lên trời biểu tượng những lời ca tụng và cầu nguyện dâng lên các thần linh. Các Kitô hữu cắt nghĩa tặng vật nhũ hương tượng trưng cho thiên tính của Ðức Giêsu. Khi nói về thiên tính Chúa Giêsu; thư gởi tín hữu Do Thái đã diễn tả như sau: “Chúa Giêsu phản chiếu sự chói lọi vinh quang của Thiên Chúa và là hình bóng bản thể của Thiên Chúa. Người lấy lời quyền phép của mình để nâng đỡ vạn vật” (Dt 1:3)
Ðiều này dẫn chúng ta đến tặng vật cuối cùng là mộc dược. Người xưa thường dùng mộc dược để ướp xác người chết trước khi an táng. Hãy nhớ lại các phụ nữ đã từng đem mộc dược đến mộ Chúa Giêsu. Vì chết là thân phận của con người, nên các Kitô hữu thường cắt nghĩa mộc dược tượng trưng cho nhân tính Chúa Giêsu. Bàn về nhân tính Chúa Giêsu, Thánh Phaolô đã viết trong thư gởi tín hữu Philipphê như sau: “Chúa Giêsu dù luôn mang bản tính Thiên Chúa, nhưng Người đã trở nên… như một con người… Người hạ mình vâng phục đến nỗi chịu chết chết trên Thập Giá” (Pl 2: 6-8)
Hơn mười lăm thế kỷ trước, Thánh Peter Chrysologus đã nói về lễ hôm nay như sau: “Ngày hôm nay, các vị đạo sĩ đã ngạc nhiên sâu sa trước điều họ chiêm ngắm: đó là trời ở trên đất, đất ở trong trời, con người trong Thượng Ðế, Thượng Ðế trong con người, Ðấng mà cả vũ trụ không thể chứa nổi giờ đang đựơc bó gọn trong một thân xác bé xíu. Khi ngắm nhìn họ đã tin và không hề thắc mắc, vì những tặng vật đầy tính tượng trưng của họ đã làm chứng điều ấy. Nhũ hương để tặng Thiên Chúa, vàng để tặng Vua và mộc dược để tặng cho một người sẽ phải chết.
Nói một cách thực tế, tất cả điều này có ý nghĩa gì đối với chúng ta hiện đang có mặt trong giáo đường nay?
Nó có nghĩa như sau:
Chúng ta phải tiếp tục những gì Chúa Giêsu đã khởi sự khi Người còn ở dương thế. Nếu mọi dân tộc nhận biết được sứ điệp của Chúa Giêsu thì đó là nhờ chính nổ lực của chúng ta. Chúng ta phải chia sẻ với họ “tin mừng” là Chúa Giêsu, Con Thiên Chúa đã mang lấy nhục thể và đã sống giữa chúng ta. Chúng ta phải chia sẻ cho họ “tin mừng” là Chúa Giêsu đã đi vào lịch sử, không chỉ cho riêng dân Do Thái mà là cho tất cả mọi người. Chúng ta phải chia Sẻ với họ “tin mừng” là Chúa Giêsu đã đến khánh thành vương quốc Thiên Chúa. Người đến để thiết lập nên một trật tự thế giới mới. Một trật tự trong đó sẽ không còn khổ đau phiền muộn, một trật tự trong đó kẻ túng thiếu sẽ tìm được bạn bè thân thương thay vì chỉ tìm thấy những kẻ xa lạ trong đêm tối.
Ðó là “Tin Mừng” mà chúng ta phải mang đến cho thế gian… Ðó là sứ điệp thực tế của Lễ Hiển Linh. Ðó là sứ điệp mời gọi mỗi Kitô hữu chúng ta dấn thân vào hành động.
Chúng ta hãy kết thúc với những lời do một Kitô hữu vô danh viết ra để tóm tắt sứ điệp thực tế của Lễ Hiển Linh bằng một hình ảnh tuyệt đẹp như sau:
“Khi khúc hát các vị thiên sứ lặng yên,
khi sao trời lịm tắt,
Khi vua chúa, hoàng tử trở về nhà,
Khi mục đồng cùng bầy gia súc về đến chuồng,
thì việc Gíang Sinh bắt đầu khởi sự:
là cho kẻ đói ăn
Thả kẻ tù tội
Dựng xây các dân tộc
Mang hoà bình đến giữa mọi người
và reo ca bằng tâm hồn mình”.
Lm. Mark LinK SJ.
- Details
-
Category: 3. Sống & Chia Sẻ Lời Chúa
Thiên Chúa không bao giờ ngừng tỏ mình. Vấn đề không nằm ở chỗ Ngài có nói hay không, mà ở chỗ con người có còn đủ tĩnh để nghe, đủ nghèo để thấy, và đủ khiêm hạ để đón nhận hay không.
Trong mầu nhiệm Hiển Linh, điều gây ngạc nhiên không phải là việc Thiên Chúa xuất hiện, nhưng là phản ứng rất khác nhau của con người trước cùng một mạc khải.
Có người chỉ thấy một ánh sao nhỏ bé giữa bầu trời mênh mông, nhưng lại nhận ra Chân Lý và sẵn sàng lên đường.
Có người nắm trong tay cả Kinh Thánh, cả lịch sử cứu độ, cả quyền bính tôn giáo, nhưng vẫn đứng yên, thậm chí khép chặt đôi mắt, khép chặt lòng mình trước chính Thiên Chúa đang ở rất gần.
Hiển Linh vì thế không chỉ là lễ Thiên Chúa tỏ mình, mà còn là lễ vạch trần lòng người.
Nơi đó, ánh sáng không chỉ chiếu rọi Hài Nhi Bêlem, mà còn soi rõ một sự thật âm thầm nhưng cay đắng: Có những con người che mắt mình ngay giữa lúc Thiên Chúa đang tỏ mình rõ nhất.
1. MỘT ÁNH SAO VÀ MỘT TÂM HỒN ĐÃ SẴN SÀNG.
Trong đêm tối của lịch sử, Thiên Chúa không chọn những tiếng sấm, cũng không giương cao những dấu lạ làm chao đảo trời đất. Thiên Chúa chỉ đặt một ánh sao nhỏ bé trên bầu trời. Chỉ thế thôi.
Nhưng chính ánh sao ấy đã đủ để làm cho những con người ở rất xa, rất xa – những nhà đạo sĩ phương Đông – lên đường, băng qua sa mạc, vượt qua hiểm nguy, bỏ lại sau lưng sự an toàn của mình, để đi tìm một điều họ chưa hề thấy bằng mắt, chưa hề nắm chắc trong tay.
Ánh sao, mạc khải tự nhiên, không đến từ sách vở, không từ đền thờ, không từ chức danh hay quyền bính tôn giáo. Chỉ là dấu chỉ rất nhỏ, cộng với một tâm hồn đủ nghèo để không khinh thường điều bé nhỏ.
Các đạo sĩ bắt gặp Chân Lý không phải vì họ thông thái hơn người, mà vì họ đã có “tâm hồn” trước khi có dấu chỉ.
Họ nghèo, không phải nghèo tiền bạc, nhưng nghèo vì: Không tự mãn với những gì mình biết, không khép kín trong hệ thống mình đang có, và đủ khiêm tốn để tin rằng: Có một Ánh Sáng vượt quá mình.
Chính tinh thần nghèo khó ấy đã làm cho ánh sao, vốn ai cũng có thể thấy, trở thành lời gọi riêng đối với họ.
2. KINH THÁNH TRONG TAY NHƯNG THIÊN CHÚA KHÔNG Ở TRONG LÒNG.
Trái ngược hẳn là khung cảnh tại Giêrusalem. Ở đó không thiếu gì cả. Ở đó có Đền Thờ nguy nga, có Kinh Thánh, có hàng tư tế, kinh sư, có truyền thống, luật lệ, học vấn và quyền lực tôn giáo.
Khi các đạo sĩ hỏi: “Vua dân Do Thái mới sinh hiện ở đâu?”, người ta trả lời rất chính xác: Bêlem.
Đó là mạc khải siêu nhiên, mạc khải ở bậc cao, mạc khải qua Lời Chúa, qua lịch sử cứu độ, qua Kinh Thánh được đọc, được học, được giảng dạy.
Nhưng điều bi thảm là: Họ biết mà không đi; Họ nói mà không tìm; Họ dạy người khác về Chúa, nhưng không để cho mình được Chúa dẫn đi.
Hêrôđê và những người “có đạo” ấy: thờ Chúa mà không có Chúa, đọc Kinh Thánh mà không yêu Đấng ban Kinh Thánh, phụng sự tôn giáo nhưng thực ra phụng sự chính mình.
Mạc khải siêu nhiên, thay vì dẫn họ đến quỳ gối, lại trở thành công cụ để bảo vệ quyền lực, và sau cùng, mở đường cho sự tàn bạo.
3. KHI MẠC KHẢI KHÔNG CÒN CỨU ĐỘ, MÀ TRỞ THÀNH ÁN PHẠT.
Hiển Linh cho thấy một nghịch lý rất đau: Không phải ai có mạc khải cũng gặp được Thiên Chúa. Có những người: càng biết nhiều về Chúa, càng xa Chúa; càng nắm luật chặt chẽ, càng thiếu lòng thương xót; càng đứng ở trung tâm tôn giáo, càng sợ mất ngai vàng của cái tôi.
Lòng kiêu ngạo, sự không trung tín, và lối sống không tình yêu đã làm cho mạc khải, vốn để cứu độ, trở thành “con dao hai lưỡi“, khiến con người thủ đoạn hơn, nham hiểm hơn, và sẵn sàng giết chết sự sống vô tội để giữ lấy quyền lợi của mình.
Hêrôđê không đi Bêlem. Khoảng cách từ Giêrusalem đến Bêlem chỉ vài cây số, nhưng đó là khoảng cách không thể vượt qua đối với một trái tim không còn nghèo trước mặt Thiên Chúa.
4. HAI CON ĐƯỜNG – HAI SỐ PHẬN.
Hiển Linh đặt trước mắt chúng ta hai con đường đối lập:
– Một bên là con đường xa xôi, đầy gian khổ, không chắc chắn, nhưng có ánh sao và có tấm lòng chân thành. Một bên là khoảng cách rất ngắn, đầy đủ phương tiện, dư thừa tri thức, nhưng trái tim đã khép kín.
– Một bên là: những người đi tìm, những người dám ra khỏi mình, những người quỳ xuống trước Hài Nhi nghèo hèn. Một bên là: những kẻ đứng yên, những kẻ tính toán, những kẻ không quỳ gối trước Thiên Chúa, nhưng bắt Thiên Chúa phải phục vụ mình.
Hiển Linh không lên án người không biết, nhưng vạch trần sự nguy hiểm của kẻ tưởng mình đã biết tất cả.
5. BÀI HỌC THẲNG THẮN CHO NGƯỜI TÍN HỮU HÔM NAY.
Lễ Hiển Linh buộc chúng ta phải tự hỏi, rất thẳng và rất hiện sinh:
– Tôi có Chúa, hay chỉ có đạo?
– Tôi nghèo trước mặt Chúa, hay giàu có trong cái tôi của mình: giàu hiểu biết, giàu chức vị, giàu tiếng nói, giàu ảnh hưởng?
– Tôi đi tìm Chúa, hay chỉ dùng Chúa để củng cố chỗ đứng của mình?
– Tôi đọc Kinh Thánh để hoán cải, hay để chứng minh mình đúng?
Tâm hồn có Chúa là tâm hồn dám quỳ, dám để mình được dẫn đi, dám để ánh sao nhỏ bé của Chúa làm xáo trộn những tính toán an toàn của mình.
Tâm hồn không có Chúa là tâm hồn: đứng rất gần mạc khải, nhưng rất xa tình yêu; nói nhiều về Chúa, nhưng sợ mất chính mình.
6. ÁNH SAO HÔM NAY VẪN CÒN ĐÓ.
Thiên Chúa vẫn đang hiển linh hôm nay: Trong những con người bé nhỏ, trong những hoàn cảnh âm thầm, trong những tiếng gọi không ồn ào.
Nhưng chỉ những ai nghèo đủ, chân thành đủ, và can đảm đủ để lên đường, mới có thể nhận ra ánh sao ấy.
Xin cho chúng ta đừng trở thành những người biết rất rõ Chúa sinh ở đâu, nhưng cả đời không bao giờ chịu bước tới đó.
Lm JB NGUYỄN MINH HÙNG
